Feri Müdahil

Feri müdahil (yan müdahil), görülmekte olan bir davada taraflardan birinin davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan üçüncü bir kişinin, o tarafa yardım etmek amacıyla davaya katılmasıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) madde 66 ve devamında düzenlenmiştir.

Feri müdahil, davanın asıl tarafı (davacı veya davalı) konumunda değildir; yalnızca yanında katıldığı tarafın davayı kazanmasını sağlayarak kendi haklarını dolaylı olarak korumayı amaçlar. En sık karşılaşılan örneği, bir taşınmazı satın alan kişiye karşı açılan tapu iptal davasına, taşınmazı daha önce satmış olan ve rücu tehlikesi altında bulunan eski malikin (satıcının) davalı yanında katılmasıdır.

Katılma Şartları

Bir kişinin davaya feri müdahil olarak kabul edilebilmesi için şu şartların varlığı gerekir:

Der destiny olan bir dava: İlk derece veya kanun yolu (istinaf/temyiz) aşamasında halen devam eden bir davanın bulunması gerekir. Hüküm kesinleştikten sonra müdahale talep edilemez.
Hukuki Yarar: Davanın taraflardan biri aleyhine sonuçlanması halinde, üçüncü kişinin hukuki durumunun doğrudan veya dolaylı olarak olumsuz etkilenme riskinin bulunması şarttır.

Başvuru Usulü ve İncelenmesi

Müdahale talebi, davaya bakmakta olan mahkemeye hitaben yazılan bir dilekçe ile yapılır. Dilekçede uyuşmazlığın tarafları, hangi tarafın yanında davaya katılmak istenildiği ve katılması gerekçelendiren hukuki yarar açıkça belirtilir.
Mahkeme, müdahale dilekçesini davanın asıl taraflarına tebliğ eder.
Tarafların bu konudaki görüşlerini aldıktan sonra hakim, dosya üzerinden veya ilk duruşmada müdahale talebinin kabul edilip edilmeyeceğine karar verir.

Feri Müdahilin Hak ve Yetkileri

Feri müdahil, davaya katıldığı andaki usuli durumdan itibaren yargılamayı takip edebilir. Hakları asıl tarafa bağımlıdır:

Yanında katıldığı tarafın haklarını korumak amacıyla delil sunabilir, duruşmalara katılabilir, tanık dinletebilir ve beyanda bulunabilir.
Yapacağı tüm usuli işlemler, yanında katıldığı tarafın iradesine ve işlemlerine aykırı olamaz. Örneğin; asıl taraf davayı kabul eder veya davadan feragat ederse, feri müdahil buna engel olamaz.
Tek Başına Kanun Yoluna Başvuramama: Feri müdahil, mahkemenin verdiği karara karşı tek başına istinaf veya temyiz yoluna başvuramaz. Kanun yoluna başvurabilmesi için, yanında katıldığı asıl tarafın da karara karşı kanun yoluna başvurmuş olması şarttır.

Hükmün Feri Müdahile Etkisi

Mahkemenin dava sonunda vereceği nihai hüküm, feri müdahil hakkında kurulmaz; hüküm sadece davanın asıl tarafları (davacı ve davalı) hakkında verilir.
Ancak, feri müdahilin katıldığı dava kaybedilirse ve ileride asıl taraf ile feri müdahil arasında yeni bir dava (rücu davası) açılırsa, feri müdahil önceki davada mahkemenin hatalı karar verdiğini veya savunmanın kötü yapıldığını iddia edemez. Buna hukukta müdahalenin etkisi denir.