Admin 04.21, 7 Eylül 2026 tarihinde

2026-09-07T04:21:57Z

← Önceki sürüm		04.21, 7 Eylül 2026 tarihindeki hâli
69. satır:		69. satır:
	[[Kategori:Ceza hukuku]]		[[Kategori:Ceza hukuku]]
	[[Kategori:Kusurluluk şekilleri]]		[[Kategori:Kusurluluk şekilleri]]
	~~[[Kategori:Ceza hukuku genel hükümler]]~~
	[[Kategori:Hukuk terimleri]]		[[Kategori:Hukuk terimleri]]

Admin 03.55, 7 Eylül 2026 tarihinde

2026-09-07T03:55:55Z

← Önceki sürüm		03.55, 7 Eylül 2026 tarihindeki hâli
1. satır:		1. satır:
	__NOTOC__		__NOTOC__
	'''Taksir''' ~~({{Dil\|ar\|تقصير}})~~, failin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, suçun kanuni tanımında yer alan neticeyi öngörmeyerek veya öngörmesine rağmen istemeyerek gerçekleştirmesi durumunu ifade eden bir [[ceza hukuku]] kusurluluk şeklidir.<ref>Öztürk, Bahri; Erdem, Mustafa Ruhan (2020). Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler. Ankara: Seçkin Yayıncılık.</ref>		'''Taksir''', failin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, suçun kanuni tanımında yer alan neticeyi öngörmeyerek veya öngörmesine rağmen istemeyerek gerçekleştirmesi durumunu ifade eden bir [[ceza hukuku]] kusurluluk şeklidir.<ref>Öztürk, Bahri; Erdem, Mustafa Ruhan (2020). Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler. Ankara: Seçkin Yayıncılık.</ref>

	Türk ceza adalet sisteminde kural, suçların [[kast]] ile işlenmesidir. Taksirli bir fiilin cezalandırılabilmesi için kanunda o suç tipi bakımından taksirle işlenişin açıkça cezalandırılacağının belirtilmiş olması zorunludur ([[kanunilik ilkesi]]).		Türk ceza adalet sisteminde kural, suçların [[kast]] ile işlenmesidir. Taksirli bir fiilin cezalandırılabilmesi için kanunda o suç tipi bakımından taksirle işlenişin açıkça cezalandırılacağının belirtilmiş olması zorunludur ([[kanunilik ilkesi]]).

Admin: "NOTOC '''Taksir''' ({{Dil|ar|تقصير}}), failin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, suçun kanuni tanımında yer alan neticeyi öngörmeyerek veya öngörmesine rağmen istemeyerek gerçekleştirmesi durumunu ifade eden bir ceza hukuku kusurluluk şeklidir.Öztürk, Bahri; Erdem, Mustafa Ruhan (2020). Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler. Ankara: Seçkin Yayıncılık. Türk ceza adalet sisteminde kural, suçl..." içeriğiyle yeni sayfa oluşturdu

2026-09-07T03:55:31Z

"__NOTOC__ '''Taksir''' ({{Dil|ar|تقصير}}), failin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, suçun kanuni tanımında yer alan neticeyi öngörmeyerek veya öngörmesine rağmen istemeyerek gerçekleştirmesi durumunu ifade eden bir ceza hukuku kusurluluk şeklidir.<ref>Öztürk, Bahri; Erdem, Mustafa Ruhan (2020). *Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler*. Ankara: Seçkin Yayıncılık.</ref> Türk ceza adalet sisteminde kural, suçl..." içeriğiyle yeni sayfa oluşturdu

Yeni sayfa

__NOTOC__
'''Taksir''' ({{Dil|ar|تقصير}}), failin dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, suçun kanuni tanımında yer alan neticeyi öngörmeyerek veya öngörmesine rağmen istemeyerek gerçekleştirmesi durumunu ifade eden bir [[ceza hukuku]] kusurluluk şeklidir.<ref>Öztürk, Bahri; Erdem, Mustafa Ruhan (2020). *Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler*. Ankara: Seçkin Yayıncılık.</ref>

Türk ceza adalet sisteminde kural, suçların [[kast]] ile işlenmesidir. Taksirli bir fiilin cezalandırılabilmesi için kanunda o suç tipi bakımından taksirle işlenişin açıkça cezalandırılacağının belirtilmiş olması zorunludur ([[kanunilik ilkesi]]).

== Hukuki Dayanak ==
5237 sayılı [[Türk Ceza Kanunu]]'nun (TCK) "Genel Hükümler" kısmında yer alan 22. maddesinde hükme bağlanmıştır:
<blockquote>''"Taksir, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık dolayısıyla, bir neticenin öngörülmeyerek gerçekleştirilmesidir."'' (TCK m. 22/2)</blockquote>

== Taksirin Unsurları ==
Bir eylemin taksirli suç teşkil edebilmesi için beş unsurun bir arada bulunması şarttır:
# '''Fiilin Kanunda Taksirle İşlenebileceğinin Belirtilmesi:''' Kanun açıkça taksir hâlini suç saymadıkça dikkatsiz davranış cezalandırılamaz (örneğin kasten mala zarar verme suçtur ancak taksirle mala zarar verme TCK'de suç olarak düzenlenmemiştir).
# '''Hareketin İradi Olması:''' Netice istenmemiş olsa bile, neticeyi doğuran icrai veya ihmali hareketin failin kendi iradesine dayanması gerekir (örneğin aracın frenine basmamak veya direksiyonu kırmak iradidir).
# '''Dikkat ve Özen Yükümlülüğüne Aykırılık:''' Failin mensup olduğu meslek, sanat, toplumsal yaşam kuralları veya mevzuatın (trafik kuralları, iş güvenliği yönetmelikleri, tıp protokolleri) kendisine yüklediği objektif dikkat ve özen görevini ihlal etmesi gerekir.
# '''Neticenin Öngörülebilir Olması:''' Meydana gelen sonucun ortalama bir insan veya aynı meslek standardındaki makul bir kişi tarafından tahmin edilebilir nitelikte olması şarttır. Öngörülemeyecek neticeler [[kaza]] veya [[tesadüf]] sayılır ve ceza sorumluluğu doğurmaz.
# '''Nedensellik Bağı:''' İhlal edilen özen yükümlülüğü ile meydana gelen somut netice (yaralanma, ölüm vb.) arasında doğrudan bir [[illiyet bağı]] bulunmalıdır.

== Taksir Türleri ==

=== 1. Basit (Bilinçsiz / Adi) Taksir ===
Failin gereken dikkat ve özeni göstermemesi sebebiyle meydana gelebilecek hukuka aykırı neticeyi hiç tahmin etmemesi, aklına getirmemesi hâlidir (TCK m. 22/2).
* ''Örnek:'' Temizlik yaparken balkondan aşağı silkelediği halının birinin başına düşebileceğini hiç düşünmeyen ve yoldan geçeni yaralayan kişinin durumu.

=== 2. Bilinçli Taksir ===
Failin neticeyi öngörmesine (tahmin etmesine) rağmen, şahsi becerisine, tecrübesine, şansına veya dış etkenlere güvenerek bu neticenin gerçekleşmeyeceğine inanması ve istemediği neticeye sebebiyet vermesidir (TCK m. 22/3).
* '''Cezanın Artırılması:''' TCK m. 22/3 uyarınca bilinçli taksir hâlinde taksirli suç için kanunda öngörülen temel ceza '''üçte birden yarısına kadar artırılır'''.
* ''Örnek:'' Kırmızı ışıkta hızla geçerken birine çarpabileceğini öngören ancak "ben usta şoförüm, bir şey olmaz" diyerek gaza basıp yayaya çarpan sürücünün durumu.

== Kusurluluk Türlerinin Karşılaştırılması ==

{| class="wikitable"
! Kusur Türü !! Neticenin Bilinmesi / Öngörülmesi !! Neticeye Karşı İrade (İsteme Durumu)
|-
| '''Doğrudan Kast''' || Netice kesin olarak bilinir ve öngörülür || Netice doğrudan istenir ve hedeflenir
|-
| '''Olası Kast''' || Netice muhtemel olarak öngörülür || "Olursa olsun" denilerek netice kabullenilir / göze alınır
|-
| '''Bilinçli Taksir''' || Netice öngörülür || Netice '''kesinlikle istenmez'''; gerçekleşmeyeceğine güvenilir
|-
| '''Basit Taksir''' || Netice özen eksikliğinden '''öngörülmez''' || Netice istenmez
|}

== Taksirli Suçlarda Şahsi Cezasızlık ve Cezada İndirim (TCK m. 22/6) ==
Taksirli hareket sonucu meydana gelen netice, münhasıran failin kişisel ve ailevi durumu bakımından artık bir ceza verilmesini gereksiz kılacak derecede ağır bir mağduriyete yol açmışsa faile ceza verilmez:
* ''Örnek:'' Geri manevra yaparken dikkatsizlik sonucu kendi çocuğunun ölümüne sebebiyet veren anne veya babaya ceza verilmemesi (şahsi cezasızlık sebebi).
* Bu fiil bilinçli taksirle işlenmişse ceza tamamen ortadan kalkmaz; verilecek ceza yarıdan altıda bire kadar indirilebilir.

== Türk Ceza Hukukunda Temel Taksirli Suçlar ==
* [[Taksirle öldürme]] (TCK m. 85)
* [[Taksirle yaralama]] (TCK m. 89)
* Taksirle genel güvenliğin tehlikeye sokulması (TCK m. 171)
* Taksirle çevrenin kirletilmesi (TCK m. 182)

== Yargılama Usulü ve Belirleyici Kurallar ==
* '''Bireyselleştirme:''' Birden fazla kişinin taksirle işlediği suçlarda herkes kendi kusurundan bağımsız olarak sorumludur; faillerin kusurları birbirine takas edilemez veya toplanamaz (TCK m. 22/5).
* '''Kusur Oranının Tespiti:''' Taksirli suçlarda hâkim, cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezayı belirlerken failin kusur oranını (asli kusurlu / tali kusurlu ayrımını) Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi veya uzman [[bilirkişi]] raporlarıyla tespit eder.

== Ayrıca Bakınız ==
* [[Kast]]
* [[Olası kast]]
* [[Taksirle yaralama]]
* [[Taksirle öldürme]]
* [[Kusurluluğu etkileyen hâller]]
* [[Türk Ceza Kanunu]]

== Kaynakça ==
{{Kaynakça}}

[[Kategori:Ceza hukuku]]
[[Kategori:Kusurluluk şekilleri]]
[[Kategori:Ceza hukuku genel hükümler]]
[[Kategori:Hukuk terimleri]]

Taksir - Revizyon geçmişi

Admin 04.21, 7 Eylül 2026 tarihinde

Admin 03.55, 7 Eylül 2026 tarihinde